Trước đó tôi có xem một cách nói: có một doanh nhân khởi nghiệp đưa cho những bạn trẻ hơn hai mươi tuổi một lời khuyên—hãy cố gắng tránh xa giới coin.

Ban đầu tôi thực sự không mấy đồng tình. Nhưng trong khoảng thời gian này tôi đã suy nghĩ khá lâu, càng nghĩ càng thấy—có lẽ lời này thật sự không sai.

Thậm chí bây giờ tôi còn nghĩ rằng: đa số người trẻ tuổi, thật sự không hợp để đụng vào thứ này.

Nếu bạn gạt hết những từ ngữ thật to tát sang một bên, ví dụ như “Web3”, “phi tập trung”, “thay đổi thế giới” gì đó, thì cứ nhìn thẳng hiện tại cái vòng này đang làm gì, thật ra rất đơn giản:

Có một đống người đang chơi hợp đồng, mở đòn bẩy, về bản chất chính là đánh cược lên hay xuống.

Có rất nhiều dự án phát hành token, đóng gói nhìn rất đẹp, nhưng nói thẳng ra thì đó là đi tìm người khác thế vai để gánh.

Ngoài ra còn một đống lừa đảo, hacker, bỏ chạy… cơ bản vài ngày lại có thể thấy

Bạn nói nó có công nghệ không? Chắc chắn là có.

Nhưng tầng lớp đa số người bình thường tham gia vào đó, nói cho thật thà thì đúng là: đánh cược + lừa đảo + bị cắt lát

Hơn nữa, điểm quan trọng nhất không nằm ở mấy thứ đó, mà là “cách chơi” của thứ này vốn không thân thiện với người bình thường.

Nó không phải kiểu thứ mà bạn làm lụng chăm chỉ trong vài năm là có thể từ từ tốt lên được.

Nó giống hơn là: một sòng bạc mở 24/24 có thể nhân đòn bẩy vô hạn và đối thủ không chỉ là người bình thường

Bên đối diện của bạn, có thể là: đội ngũ định lượng có thông tin nội bộ chuyên bày mưu đặt cục

Bạn nghĩ mình đang “nghiên cứu”, nhưng rất nhiều lúc thực ra chỉ là một phần trong kịch bản của người khác.

Còn một điều nữa, bản thân tôi cảm nhận rất sâu sắc:

Trong môi trường kiểu này, con người rất khó giữ được trạng thái bình thường.

Khi nó tăng, bạn sẽ nghĩ “chờ thêm một chút nữa thôi là nó còn tăng”

Khi giảm, bạn sẽ nghĩ “hồi lại một nhịp thôi là mình đi”

Nhìn người khác kiếm tiền, bạn sẽ đặc biệt lo lắng.

Dần dần sẽ biến thành: không phải bạn đang đưa ra quyết định, mà là cảm xúc đang kéo bạn đi.

Vì thế cuối cùng, lộ trình của rất nhiều người đều na ná nhau: lúc đầu kiếm được một chút, thấy mình hiểu rồi, rồi bắt đầu đổ thêm vốn, sau đó vài lần biến động tiếp theo làm cho toàn bộ số lời trước đó bị “tháo sạch”, cuối cùng ngay cả vốn cũng mất nốt, rồi rút lui.

Tất nhiên cũng không phải là hoàn toàn không có ai kiếm tiền được, chắc chắn là có. Nhưng những người đó thì hoặc là vào rất sớm, hoặc là có mức tiếp cận thông tin khác biệt, hoặc là thật sự cực kỳ kỷ luật.

Vấn đề là—bạn rất khó trở thành kiểu người đó, và còn khó hơn để duy trì như vậy mãi.

Vì vậy, suy nghĩ hiện tại của tôi thực ra khá đơn giản: không phải nói rằng thứ này hoàn toàn không có giá trị, mà là ở “cách tham gia” hiện nay này, đối với đa số người thì không đáng.

Đặc biệt nếu bạn mới ngoài hai mươi tuổi, thì thực ra càng nên dành thời gian vào: những năng lực có thể tích lũy lâu dài những con đường tăng trưởng ổn định những thứ có thể tăng theo lãi kép một cách chậm rãi

mà không phải một thứ:

Nơi mà bất cứ lúc nào cũng có thể khiến bạn mất kiểm soát cảm xúc, và tiền cũng mất theo.

Câu cuối cùng thì khá thực tế:

Thứ khiến người ta dễ “bốc” nhất ở giới coin không phải rủi ro của nó, mà là cảm giác mà nó mang lại cho bạn—như thể có thể nhanh chóng trở nên giàu có.

Nhưng rất nhiều lúc, chính cái cảm giác đó lại là thứ kéo người ta rơi xuống cái hố.